Roken

Nicotine is de verslavende stof in tabak. Vanaf de eerste trek van een sigaret past het lichaam zich aan en treedt er tolerantie op. Er is al snel meer nicotine nodig om een prettig gevoel te krijgen. Als het nicotinepeil in het lichaam teveel daalt, treden er onthoudingsverschijnselen op. Roken maakt ook geestelijk afhankelijk. Het hoort voor veel mensen zo sterk bij bepaalde situaties dat ze denken niet zonder te kunnen. Ze kunnen zich niet concentreren, vinden uitgaan niet gezellig of voelen zich gespannen als ze in een ruimte komen waar ze niet mogen roken. Dat men afhankelijk van roken geworden is, merkt men meestal pas als het niet mag of als men wil stoppen.

Stoppen met roken is moeilijker dan je denkt, maar gelukkig lukt het de meeste rokers wel. Vaak steek je per dag meer sigaretten op dan je in de gaten hebt. Zo raakt je lichaam heel ongemerkt verslaafd aan de nicotine die in sigaretten zit. Je moet dus stevig in je schoenen staan, wil je er vanaf komen. Nog beter is het om helemaal niet met roken te beginnen. Als je rookt en je hebt besloten te stoppen is het belangrijk je hier goed op voor te bereiden. De kans dat het lukt wordt dan groter. Bedenk bijvoorbeeld wat je doet als je een sigaret krijgt aangeboden.

Het gebruik van tabak stamt al van voor onze jaartelling. In Zuid-Amerika gebruikten indianen tabak bij religieuze ceremonieën en als medicijn tegen allerlei ziekten. Pas veel later, onder invloed van de blanken, gingen zij tabak ook als genotmiddel gebruiken. Columbus is degene geweest, die de tabaksplant in 1492 in Amerika ontdekte en naar Europa heeft gebracht.
In Nederland neemt rond de jaren van de Tweede Wereldoorlog het roken enorm toe. In de jaren zestig wordt het zelf rollen van sigaretten algemeen gebruik. Ook wordt het roken van Amerikaanse filtersigaretten populair.

Sinds eind jaren zestig komt er steeds meer kritiek op het roken van tabak. Uit onderzoek wordt steeds duidelijker hoe slecht roken is voor de gezondheid. Bij verbranding van tabak komen honderden chemische stoffen vrij. Het is een mengsel van vaste, vloeibare en gasvormige deeltjes. Als de tabaksrook wordt geïnhaleerd komen de schadelijke stoffen via de longen in het bloed terecht en worden over het hele lichaam verspreid. De stoffen die de meeste schade aanrichten zijn nicotine, teer en koolmonoxide. Zij hebben een nadelige invloed op de luchtwegen en het hart- en vaatstelsel.

Nicotine is een giftige stof die zeer snel in het bloed wordt opgenomen. Het is de verslavende stof in tabak.
Teer is een zwarte, kleverige stof. Teer zet zich vast op de trilharen van het slijmvlies dat loopt vanaf de neus tot diep in de longen. Hierdoor kunnen de trilharen hun eigenlijke werk (het afvoeren van afvalstoffen) niet goed meer doen.
Koolmonoxide zorgt ervoor dat lichaamsdelen te weinig zuurstof krijgen. Het beschadigt de wanden van de bloedvaten, waardoor vet en kalk zich makkelijker afzetten en de bloedvaten stugger en nauwer worden.

Roken richt blijvend hersenschade aan bij pubers

Roken leidt tot blijvende hersenschade bij pubers. Door nicotine neemt het concentratievermogen af en de impulsiviteit toe, waardoor leerprestaties kunnen afnemen. Dat blijkt uit onderzoek van de Vrije Universiteit Amsterdam, dat is gepubliceerd in Nature Neuroscience. Het onderzoek is op ratten uitgevoerd, maar gezien de overeenkomsten tussen de hersenen van ratten en mensen is het aannemelijk dat het effect bij mensen hetzelfde is, aldus Sabine Spijker, een van de onderzoekers. Ze stelt dat jong beginnen met roken zou kunnen bijdragen aan het ontwikkelen van aandachts- en impulsitiviteitsstoornissen zoals ADHD.
Het is de eerste keer dat het effect van nicotine op het puberbrein is onderzocht en dat is aangetoond wat nicotine precies doet in de hersenen. De hersenschade trad niet op als volwassen hersenen werden blootgesteld aan nicotine. Spijker pleit voor meer onderzoek naar mogelijkheden om pubers van het roken af te houden.

Informatie en hulp:

- Huisartsen/apotheek

Jeugdwerk Radix
Postbus 370
8070 AJ Nunspeet
Stationplein 24
Tel: 0341-261533
Mail: info@radix-jeugdwerk.nl

- Landstede Welzijn

Straathoekwerk Nunspeet (Lambert Jongetjes), hulpverlening voor jongeren met alcohol- en drugsproblemen.
Oenenburgweg 86
8072 GM Nunspeet
0341-250457 of 06 23926963 of 06 22671679

Maatschappelijke Dienstverlening Veluwe
Korteweg 2
8071 CR Nunspeet
Zorgcentrale 0900-2300230 (€ 0,10 pm)
inloopspreekuur: ma t/m vr 8.30 - 9.30 uur
Elke donderdag tussen 10.00 en 11.00 uur kunt u ook aan de Staverdenseweg 34 in Elspeet terecht voor het spreekuur.

Tactus Verslavingszorg
Burgtstraat 2
3841 ED Harderwijk
0341-421063 of 421917

Bureau Jeugdzorg Gelderland
Touwbaan 88
3841 GA Harderwijk
0341-427144

Stivoro
Postbus 16070
2500 BB Den Haag
Informatielijn (€ 0,10 pm)
0900-9390